Συνέντευξη του Πάνου Κοσμά στα «Ευρυτανικά Νέα»

(Σεπτέμβρης 2009)

«Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι αγώνας αντοχής κι όχι αγώνας ταχύτητας»

Οι αντιθέσεις που διαφάνηκαν έντονα το τελευταίο διάστημα στο ΣΥΡΙΖΑ αφήνουν περιθώρια προοπτικής για το χώρο της Αριστεράς;
Κάθε πολιτικός χώρος έχει τα προβλήματα που του «αντιστοιχούν», και οι λύσεις που δίνει σ’ αυτά τον χαρακτηρίζουν. Η ΝΔ, για παράδειγμα, είχε το πρόβλημα να μην ταυτιστεί με στελέχη της που ενεπλάκησαν σε σκάνδαλα – οι λεγόμενοι «Βατοπεδινοί». Εξαίρεσε λοιπόν αυτά τα στελέχη, «με απόφαση του αρχηγού», από τα ψηφοδέλτιά της. Το ΠΑΣΟΚ, από την άλλη, δεν ήθελε να ταυτιστεί με την περίοδο της διακυβέρνησης Σημίτη, η οποία άφησε αλγεινές εντυπώσεις στον ελληνικό λαό. Με ευγενικό τρόπο εξώθησαν τον Σημίτη εκτός ψηφοδελτίων. Σε περιόδους εσωκομματικών διαφωνιών, τα δύο μεγάλα κόμματα «λύνουν» τις διαφορές τους με «επίδειξη πυγμής του αρχηγού». Ο Καραμανλής είχε διαγράψει το σημερινό κορυφαίο συνεργάτη του κ. Σουφλιά, ο Γ. Παπανδρέου, πριν δύο μόλις χρόνια, απείλησε με διαγραφή τον κ. Βενιζέλο.
Σε μας, στον ΣΥΡΙΖΑ, τόσο τα προβλήματα όσο και οι λύσεις είναι εντελώς διαφορετικές. Το βασικό μας πρόβλημα είναι με μία έννοια ευχάριστο: πώς θα συντονίσουμε το βηματισμό ανάμεσα σε πολλές (11 σ’ αυτές τις εκλογές) οργανώσεις, κόμματα και συλλογικότητες της Αριστεράς. Είμαστε ένα ενωτικό σχήμα, και η ενότητα δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το βαθύτερο υπόστρωμα των πρόσφατων διχογνωμιών ήταν εν τέλει αυτό – άσχετα αν το ΜΜΕ βολεύτηκαν να μιλάνε για «προσωπική κόντρα Αλέξη και Αλέκου».
Η λύση που δόθηκε, η συλλογική ηγεσία, μας τιμά και μας ξεχωρίζει από όλα τα άλλα πολιτικά κόμματα. Με τον ίδιο τρόπο θα συνεχίσουμε, γιατί η ενότητα της Αριστεράς είναι για μας στόχος μακράς πνοής. Φυσικά έχουμε κάνει λάθη και απογοητεύσαμε τον κόσμο μας. Αλλά για μας αυτός ο κόσμος δεν είναι απλώς ψηφοφόροι: από την κριτική του αντλούμε δύναμη για να διορθώνουμε τα λάθη μας και να γινόμαστε σοφότεροι.
Γι’ αυτό, λοιπόν, το ενωτικό μας εγχείρημα έχει και αντοχή και μέλλον! Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι αγώνας αντοχής κι όχι αγώνας ταχύτητας!

Η δημοσκοπική καθίζηση του τελευταίου διαστήματος, σε σχέση με τα περσινά μεγάλα ποσοστά, πού πιστεύετε ότι οφείλεται;
Από το «καρδιογράφημα» των δημοσκοπήσεων δεν γλίτωσε κανένα κόμμα. Να θυμίσω μόνο ότι πριν δύο περίπου χρόνια το ΠΑΣΟΚ έδινε εικόνα διάλυσης, με σύγκρουση κορυφής (Παπανδρέου – Βενιζέλος) και με κατάρρευση των δημοσκοπικών ποσοστών. Σε εκείνη ακριβώς την περίοδο, κρίσης στο ΠΑΣΟΚ και του δικομματισμού γενικότερα, ο ΣΥΡΙΖΑ συνδέθηκε με την ευρύτερη κοινωνική δυσαρέσκεια. Δεν συνδέθηκε επικοινωνιακά μ’ αυτή τη δυσαρέσκεια, αλλά μέσα από μεγάλες κινητοποιήσεις και μαχητική αντιπολίτευση στη Βουλή. Ωστόσο, η οικονομική κρίση και η λυσσαλέα επίθεση που δέχθηκε συντονισμένα ο χώρος μας, ιδιαίτερα μετά την εξέγερση της νεολαίας το Δεκέμβρη του 2008, άλλαξαν τα δεδομένα. Η ανάκαμψη του ΠΑΣΟΚ και η μαζική ανασφάλεια που γέννησε η κρίση πίεσαν το χώρο μας, κι εμείς δεν βρήκαμε τις καλύτερες απαντήσεις σ’ αυτή την πίεση. Και δεν εννοώ κυρίως απαντήσεις επικοινωνιακού χαρακτήρα. Το τι λες έχει τη σημασία του, αλλά για την Αριστερά πολύ περισσότερη σημασία έχει το τι κάνεις. Κι εμείς αποδειχθήκαμε αδύναμοι να εμπνεύσουμε αυτοπεποίθηση στους εργαζόμενους και τον κόσμο της Αριστεράς ώστε να αμυνθεί αποτελεσματικά στις συνέπειες της κρίσης. Πιστεύω επίσης ότι δεν δώσαμε πειστικές απαντήσεις στις πιέσεις των ΜΜΕ και του ΠΑΣΟΚ σχετικά με το θέμα της διακυβέρνησης. Ωστόσο, και παρ’ όλα αυτά, η ύπαρξη του ΣΥΡΙΖΑ είναι μια κοινωνική και πολιτική αναγκαιότητα, όπως αποδεικνύει η αντοχή του σε δημοσκοπικά ποσοστά που τον φέρνουν με άνεση στη Βουλή. 

Σε περίπτωση μη αυτοδυναμίας τι θα κάνετε;
Εδώ είμαστε λοιπόν… Αυτό το ερώτημα ήταν η αιχμή του δόρατος της συστηματικής πίεσης που δέχθηκε ο ΣΥΡΙΖΑ το προηγούμενο διάστημα. Στόχος ήταν να εμφανιστεί σαν ελιτίστικος πολιτικός χώρος που αδιαφορεί για το ποιος κυβερνά και πώς, που κωφεύει στις μαζικές διαθέσεις του κόσμου να φύγει η κυβέρνηση της Δεξιάς, που είναι πολιτικός χώρος «διαμαρτυρίας» ο οποίος αδιαφορεί για το ζήτημα της διακυβέρνησης. Τίποτε απ’ όλα αυτά δεν ισχύει! Απλώς (κι αυτό δεν είναι τελικά τόσο «απλό»…) για την Αριστερά η κυβέρνηση δεν είναι αυτοσκοπός. Δεν θα βρείτε σε μας τις στρατιές των πολιτευτών που βλέπουν την πολιτική σαν επάγγελμα και καριέρα, τα στελέχη που ετοιμάζουν υπουργικά κοστούμια, τη δίψα για εξουσία άσχετα από το ποια πολιτική θα ακολουθηθεί. Είμαστε περήφανοι γι’ αυτά, τα θεωρούμε πλεονεκτήματα κι όχι μειονεκτήματα.
Για να γίνω όμως πολύ συγκεκριμένος: Αν δεν υπάρξει αυτοδυναμία και αν το ΠΑΣΟΚ (περί αυτού πρόκειται) μας προτείνει το σχηματισμό συμμαχικής κυβέρνησης ή να δώσουμε ψήφο εμπιστοσύνης σε μια δική του κυβέρνηση, η απάντησή μας θα είναι πολύ απλή: συζητάμε την εκδοχή της ψήφου εμπιστοσύνης (ψήφο ανοχής θα το λέγαμε εμείς) αλλά υπό αυστηρές προϋποθέσεις. Ποιες είναι αυτές; Η υιοθέτηση κάποιων θεμελιωδών στόχων, κάποιων μέτρων άμεσης ανάγκης και ανακούφισης των εργαζομένων. Όπως, για παράδειγμα: η άμεση και εφάπαξ αύξηση των κατώτερων μισθών και συντάξεων κατά 300 ευρώ. Η κατάργηση της ενοικίασης εργαζομένων και όλων των μορφών επισφαλούς απασχόλησης και η μετατροπή των Επιθεωρήσεων Εργασίας σε ελεγκτικά όργανα των εργαζομένων. Η κατάργηση όλων των αντιασφαλιστικών νόμων και η στήριξη της κοινωνικής ασφάλισης. Η επιστροφή όλων των ελληνικών εκστρατευτικών σωμάτων από το εξωτερικό (Αφγανιστάν, Κόσοβο κ.λπ.). Η εθνικοποίηση χωρίς αποζημίωση όλων των τραπεζών και η επανεθνικοποίηση των επιχειρήσεων που ιδιωτικοποιήθηκαν όλα τα προηγούμενα χρόνο, υπό κοινωνικό -και όχι κομματικό- έλεγχο. Η αύξηση των δαπανών για υγεία και παιδεία και η στήριξη του κοινωνικού κράτους, μέσα από τη φορολόγηση των κερδών και της μεγάλης ακίνητης περιουσίας, περιλαμβανομένης της εκκλησιαστικής.
Το «μπαλάκι» είναι λοιπόν στη μεριά του ΠΑΣΟΚ: «αντέχει» να πάρει τέτοια, πραγματικά φιλολαϊκά μέτρα; Ένας συνηθισμένος αντίλογος είναι ότι αυτά δεν τα επιτρέπει η Ε.Ε. και οι αγορές. Αλλά τότε ποιο ρόλο έχει η πολιτική και οι εθνικές κυβερνήσεις, αν το οικονομικό τους πρόγραμμα το καθορίζουν οι αγορές και ο Αλμούνια; Αυτά δεν λέει και η ΝΔ; Όχι εμείς, αλλά ο ίδιος ο κόσμος του ζητάει από το ΠΑΣΟΚ να ξαναγυρίσει στο σοσιαλιστικό του παρελθόν. Το «αντέχει»; Ή ο εκμαυλισμός της εξουσίας, οι δεσμεύσεις του πολιτικού του προσωπικού με τον επιχειρηματικό κόσμο και η πλήρης υποταγή στον κάθε κ. Αλμούνια το έχουν κάνει οριστικά και αμετάκλητα κόμμα του κατεστημένου; Όχι μόνο το «μπαλάκι» είναι στην πλευρά του ΠΑΣΟΚ, αλλά και όλο το πρόβλημα είναι δικό του… Όσο για την Αριστερά, είναι η δύναμη που ιστορικά συνέδεσε την κυβέρνηση και την εξουσία με το πρόγραμμα: κυβερνάμε όχι γιατί η ζωή χάνει το νόημά της χωρίς τα υπουργεία, αλλά για να υλοποιήσουμε ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα σε όφελος των εργαζομένων.

Γιατί να ψηφίσει κάποιος στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου τον ΣΥΡΙΖΑ;
Για τρεις πολύ σημαντικούς λόγους: α. Γιατί ο ΣΥΡΙΖΑ είναι ο μόνος πολιτικός σχηματισμός που φέρνει τη φωνή της κοινωνίας και των κινημάτων της στην κεντρική πολιτική σκηνή. Θυμίζω το άρθρο 16 και τις κινητοποιήσεις της νεολαίας, τις εργατικές κινητοποιήσεις για το ασφαλιστικό και το εισόδημα, τη σύγκρουση με τα ιδιωτικά συμφέροντα που λυμαίνονται τη δημόσια γη (παραλίες, δάση, Ελαιώνας κ.λπ.), τον περσινό Δεκέμβρη κ.λπ. β. Το να συμμετέχεις στην κυβέρνηση δεν είναι ο μόνος ούτε ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για να επηρεάζεις τον τρόπο διακυβέρνησης. Πολιτική με αποτέλεσμα μπορείς να κάνεις αν συνδυάσεις τις μαζικές κινητοποιήσεις με την παρέμβαση στην κεντρική πολιτική σκηνή και τη μαχητική αντιπολίτευση. Στις δεδομένες συνθήκες ο κόσμος θα κερδίσει πολύ περισσότερα μ’ αυτό τον τρόπο από τα ψίχουλα που του υπόσχεται το ΠΑΣΟΚ. Και αυτός ο «τρόπος» είναι ο τρόπος του ΣΥΡΙΖΑ!
γ. Διότι ο ΣΥΡΙΖΑ είναι μια ελπιδοφόρα διαδικασία ενότητας της Αριστεράς, με παρελθόν, παρόν και μέλλον. Είναι αυτός που έθεσε το στόχο μιας μεγάλης – ενωτικής παράταξης της Αριστεράς. Δυστυχώς το ΚΚΕ είναι κλεισμένο στον εαυτό του και δεν συνεργάζεται με άλλες δυνάμεις της Αριστεράς, ενώ το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται πολύ μακριά από τις σοσιαλιστικές του καταβολές. Μεσοπρόθεσμα, μόνο ο ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να αποτελέσει τη βάση για τη δημιουργία μιας μεγάλης παράταξης της Αριστεράς που θα ξανακάνει τους εργαζόμενους πρωταγωνιστές και δικαιούχους του κοινωνικού πλούτου που παράγουν, τον οποίο σήμερα λυμαίνονται τα κέρδη.

Ποιοι είναι οι εκλογικοί σας στόχοι;
Θέλουμε να επικυρωθεί η αντοχή του πολιτικού μας χώρου, με μια άνετη είσοδο στη Βουλή, ώστε στη συνέχεια να ανακτήσουμε σταδιακά τη δυναμική που είχαμε ένα προηγούμενο διάστημα. Αλλά είπαμε: ο πολιτικός στόχος είναι μια μεγάλη παράταξη της Αριστεράς που θα αλλάξει τα δεδομένα στην πολιτική και στην κοινωνία. Δεν είναι στόχος εκλογικός, αλλά πρώτα απ’ όλα πολιτικός και κοινωνικός.  

Ποια από τα προβλήματα της Ευρυτανίας πρέπει να αναδειχθούν και με ποιό τρόπο;
Φοβάμαι ότι οι εθνικές εκλογές δεν είναι ο κατάλληλος στίβος για να τεθούν με ουσιαστικό τρόπο τα προβλήματα της Ευρυτανίας. Πάντως, ένα μείζον ζήτημα είναι ότι από τη μια μεριά λείπει ένα παραγωγικό πρότυπο για την Ευρυτανία (υπάρχει μονοκαλλιέργεια του ορεινού τουρισμού) και από την άλλη το περιβάλλον, ο βασικός μας πλούτος και η βασική παραγωγική μας δύναμη, κινδυνεύει από δραματική υποβάθμιση εξαιτίας της ασυδοσίας με τις λεγόμενες εναλλακτικές μορφές ενέργειας (ανεμογεννήτριες κ.λπ.).

Ποιος είναι

Ο Παναγιώτης Κοσμάς γεννήθηκε το 1957 στο Κεράσοβο Ευρυτανίας. Εργάζεται ως δημοσιογράφος – οικονομικός συντάκτης στην εφημερίδα «Κόσμος του Επενδυτή». Είναι ιδρυτικό μέλος της πολιτικής Οργάνωσης ΚΟΚΚΙΝΟ, που συμμετέχει στον ΣΥ.ΡΙΖ.Α. και το Ελληνικό Κοινωνικό Φόρουμ. Υπήρξε δραστήριο μέλος του μεταπολιτευτικού φοιτητικού κινήματος, μέλος του Συντονιστικού των καταλήψεων του 1979 και μέλος του Κ.Σ. της ΕΦΕΕ.

Συμμετείχε στη συγκρότηση της Κίνησης και στη συνέχεια του δικτύου για τα Κοινωνικά και Πολιτικά δικαιώματα, στο κίνημα των Ευρωπορειών ενάντια στην ανεργία και την επισφαλή απασχόληση, στη συντακτική ομάδα του περιοδικού «Μανιφέστο», στην ίδρυση του Ελληνικού Κοινωνικού Φόρουμ και σε όλη τη διαδρομή του ενωτικού εγχειρήματος της Ριζοσπαστικής – κινηματικής Αριστεράς, από το Χώρο διαλόγου και Κοινής δράσης της Αριστεράς μέχρι τον ΣΥ.ΡΙΖ.Α., του οποίου είναι μέλος της κεντρικής του Γραμματείας. Στις εκλογές του 2007 ήταν υποψήφιος του ΣΥΡΙΖΑ στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s